فيلم بج 

فيلم بج شامل بسته اي از فيلم عكس برداري است كه در يك نگهدارنده با فيلترهاي تضعيف كننده است. تابش يونيزان مانند يك عكس پرتوX- فيلم را سياه مي كند. فيلتراسيون براي انجام ميزان سياه شدن فيلم تا حد ممكن نزديك به تابعي معلوم از پرتوگيري پرتو- گاما مستقل از انرژي پرتوهاي گاماي فرودي طراحي مي گردد. پس از اينكه بج بوسيله پرتوكار براي مدت معيني مورد استفاده قرار گرفت، فيلم به همراه فيلم هاي كاليبراسيون با لایه حساس يكسان كه به مقدار معيني تحت تابش پرتو قرار گرفته است دز تابش ظاهر مي گردد. دز تابش پرتو كار براي مدت معيني ارزيابي شده و معمولاً در پرونده پرتوگيري طول عمر وي نگهداري مي شود. در برخي موارد از فيلترهاي تضعيف كننده خاصي براي مرتبط كردن سياهي قسمت تابيده شده از فيلم به ذره بتا و يا حتي دز نوترون بكار مي رود. نگهدارنده هاي ويژه بج به شكل حلقه انگشتر يا دستبند براي كنترل پرتوگيري دست، مچ و قوزك مورد استفاده قرار مي گيرند.

 

8-4-3: دزيمتر ترمولومينسانس (گرما تابشي)

دزيمتر گرما تابش (TLD) يك آشكار ساز پرتو حالت جامد است، كه در آن دز پرتو را مي توان با اندازه گيري، نور در اثر گرم شدن آشكار ساز پس از پرتوگيري ارزيابي كرد.  TLD ها بلورهای معدني همچون LiF يا CaSO4 هستند كه به آنها عناصر ناخالصي، همچون Mn، P، Mg يا Cu با غلظتهاي كم افزوده­ مي­شوند. ماتريس TLD يك عايق است ولي آلاينده حفره ودامهای الكترون با ترازهاي انرژي در حدود فاصله پيوند عايق اضافه مي كند. در پرتوگيري تابش، دامها پر مي شوند. اين دامها تا زماني كه TLD گرم مي شود باقي  مي مانند، و از اين رو حامل هاي بار بدام افتاده را رها مي كنند. تركيب مجدد حاملهاي بار كه به حركت افتاده اند منجر به گسيل نورمي شود. Li طبيعي، كه در آن فراواني 6Li برابر 4/7 % است براي نوترونهاي حرارتی كم و بيش حساس است. حساسيت نوتروني TLD مي تواند با افزودن ايزوتوپ سبك تر حاصل گردد. بطور مشابه، LiF غير حساس به نوترون تنها 7Li را مورد استفاده قرار مي دهد. دزيمتري تابش نوترون و پرتو- گاما ممكن است با بكارگيري جفتهاي TLDهاي حساس به نوترون و غيرحساس به نوترون انجام پذيرد.

 

8-5: تئوري اندازه گيري

8-5-1: انواع عدم قطعيت در اندازه گيري ها

تحليل هرنوع داده تجربي نياز به ارزيابي عدم قطعيت همراه با هر كدام از اندازه گيري ها دارد. بدون يك چنين تخميني ، داده ها ارزش بسيار محدودي دارند. چندين نوع عدم قطعيت همراه با ارزيابي وجود دارد. اين­ها شامل عدم قطعيت هاي آماري و عدم قطعيت هاي نمونه برداري و نيز خطاهاي سيستماتيك مي­باشد. مثلاً، واپاشی اتمهاي راديواكتيو بطور اتفاقي رخ داده يا بطور آماري است و لذا اندازه گيري تعداد واپاشی در يك زمان معين عدم قطعيت ذاتي دارد. اندازه گيريهاي تكراري نتايج كم و بيش متفاوتي به دست مي دهند. خطاهاي سيستماتيك بوسيله بعضي گرايش يا خطاهاي ثابت در سيستم اندازه گيري اعمال شده و غالباً بدليل اينكه از گرايشهاي نامعلوم براي آزمايشگر حاصل مي شوند براي ارزيابي بسيار مشكل هستند. خطاهاي نمونه برداري از اندازه گيريها در جمعيت هاي گوناگون از يك جمعيت معين حاصل مي شوند. اين گرايشها را به آساني نمي توان ديد چه اينكه ارزيابي شوند.

مهندسين و محققين بايد هميشه اختلاف دقت[1]  و كمي سازي[2] آگاه باشند اگرچه بكارگيري اين دو لغت بطور عام باعث از بين رفتن تفاوت آنها شده است مشهور غالباً تشخيص مهم را بهم ريخته و يا  از آن صرف نظرمي كند.  كمي سازي عبارت است از درجه كمي سازي اندازه گيري تعيين شده، مثلا، بوسيله تعدادي از ارقام معني دار عبارت است از اينكه يك اندازه گيري با مقدار اندازه گيري تا چه حد به مقدار واقعي نزديك است. يك اندازه گيري بسيار كمي نيز ممكن است بسيار غير دقيق باشد.



[1] . Accuracy

[2] . Precision